Za niespełna miesiąc wybierzemy nowego prezydenta miasta po tym, jak w referendum odwołaliśmy Aleksandra Miszalskiego. Kampania nabiera tempa, dlatego przedstawiamy, kim są kandydaci na prezydenta Krakowa i jakie mają pomysły na nasze miasto
Kandydaci na prezydenta Krakowa – pełna lista
Wyborczy wyścig o fotel prezydenta Krakowa ruszył pełną parą. Na starcie ustawiło się 10, 11 lub 12 kandydatów. Skąd ta różnica? W momencie pisania tego artykułu nie wiadomo bowiem, czy startujący po raz czwarty Łukasz Gibała będzie w stanie dostarczyć wymaganą liczbę podpisów. Podobnie jest z Łukaszem Wantuchem. Przedterminowe wybory wzbudziły rekordowe zainteresowanie, dlatego porównanie programów wszystkich startujących może być czasochłonne. Przedstawiamy więc, kim są kandydaci na prezydenta Krakowa oraz jakie mają doświadczenie i pomysły na rozwój miasta.
Marian Banaś — „Żelazny Marian”
Był ministrem finansów, szefem Krajowej Administracji Skarbowej, a w latach 2019–2025 prezes NIK. Przez lata związany ze środowiskiem PiS, później znalazł się z partią w ostrym konflikcie. Dziś startuje niezależnie.
Program i pomysły:
- w pierwszych 60 dniach pełny audyt finansów Krakowa i miejskich spółek oraz „Raport Otwarcia”;
- likwidacja obecnej SCT;
- duża rozbudowa Park & Ride i parkingów wielopoziomowych;
- rozpoczęcie procesu wprowadzania bezpłatnej komunikacji miejskiej dla osób płacących podatki w Krakowie;
- bezpłatne parkowanie w weekendy;
- rozbudowa sieci tramwajowej i połączeń międzydzielnicowych;
- integracja transportu Krakowa z całą metropolią;
- „Krakowska Dolina Innowacji” łącząca uczelnie, firmy, inwestorów i samorząd;
- rozbudowane programy dla seniorów.
Bartosz Bocheńczak — Konfederacja / Nowa Nadzieja
Jest przedsiębiorca; nie pełnił dotąd funkcji samorządowej z wyboru. W 2025 r. kierował kampanią prezydencką Sławomira Mentzena. Sekretarz Nowej Nadziei, kandydat Konfederacji.
Program i pomysły:
- kompleksowy audyt miasta i wszystkich miejskich spółek;
- publikacja w internecie miejskich faktur, umów i rekrutacji;
- likwidacja SCT;
- cofnięcie części podwyżek cen biletów i opłat parkingowych;
- budowa metra i rozwój kolei aglomeracyjnej;
- jeden wspólny bilet na kolej, tramwaje i autobusy;
- budowa parkingów wielopoziomowych;
- jawne konkursy na stanowiska w spółkach i walka z partyjnymi nominacjami;
- cyfryzacja urzędu i uproszczenie procedur dla firm;
- stworzenie w Krakowie silnego sektora nowych technologii i start-upów;
- bardziej przyjazna przedsiębiorcom polityka miasta.
Michał Drewnicki — Prawo i Sprawiedliwość
Od kilkunastu lat był radnym Krakowa, obecnie wiceprzewodniczący Rady Miasta. Jeden z głównych lokalnych polityków PiS.
Program i pomysły:
- jedną z pierwszych decyzji ma być próba likwidacji obecnej SCT i rozpoczęcie prac nad innym rozwiązaniem;
- zdecydowanie popiera metro;
- chce obniżenia cen biletów MPK;
- rozwój parkingów P&R, zwłaszcza na obrzeżach Krakowa;
- większe inwestycje w połączenia komunikacyjne dzielnic;
- zamiast ograniczania ruchu poprzez SCT proponuje bardziej rygorystyczne kontrole samochodów faktycznie nadmiernie emitujących spaliny;
- chce ograniczać „patodeweloperkę” za pomocą planów miejscowych i Planu Ogólnego;
- większy nacisk na rozwój gospodarczy: nowe tereny inwestycyjne, przemysł i branże kreatywne.
Łukasz Gibała — niezależny, Kraków dla Mieszkańców
Choć kandydaci na prezydenta Krakowa są ze wszystkich stron strony politycznej, to Łukasz Gibała z pewnością wyróżnia się na ich tle. Jest byłym posłem, byłym radnym sejmiku, od 2018 r. radnym Krakowa. Jest liderem stowarzyszenia Kraków dla Mieszkańców, przedsiębiorca. W przeszłości należał do PO i Ruchu Palikota, dziś jest bezpartyjny.
Program i pomysły:
- budowa metra, równolegle z nowymi liniami tramwajowymi i autobusowymi;
- zwiększenie zasobu miejskich mieszkań na tani wynajem i ograniczenia sprzedaży mieszkań komunalnych; w poprzednim programie mówił o rozpoczęciu budowy nawet 10 tys. mieszkań;
- większa ochrona zieleni: trzy duże parki, wykup terenów pod parki i lasy oraz ograniczenie nieuzasadnionych wycinek;
- poprawa planowania przestrzennego i silniejszej pozycji miejskiego architekta wobec chaotycznej zabudowy;
- rozwój P&R, transportu zbiorowego i likwidowania „białych plam” komunikacyjnych;
- większy udział mieszkańców w zarządzaniu miastem, m.in. poprzez lokalne referenda;
- audyt i profesjonalizacja miejskich spółek;
- rozwój żłobków, przywrócenie stołówek szkolnych i rozbudowy usług publicznych.
Czytaj także: Kraków miał mieć własny Manhattan. Dziś wraca pytanie o wieżowce
Daria Gosek-Popiołek — Nowa Lewica
Była posłanką od 2019 r.; wcześniej działała lokalnie i kierowała domem kultury w Nowej Hucie. Kandydatka Nowej Lewicy.
Program i pomysły:
- rozwój mieszkań komunalnych i społecznych, tak aby mieszkania służyły przede wszystkim mieszkańcom, a nie inwestorom;
- tańsza komunikacja i powrót biletu 20-minutowego;
- kontynuacja prac nad metrem, ale bez wstrzymywania przez nie tramwajów na Kliny, Azory i innych inwestycji;
- pozostawienie SCT, ale po głębokiej zmianie — proponuje, aby jej granice pokrywały się zasadniczo ze Strefą Płatnego Parkowania;
- większa dostępność P&R i transportu aglomeracyjnego;
- większe inwestycje w edukację, zdrowie, sport i usługi miejskie;
- zieleń i przygotowanie Krakowa na skutki zmian klimatu;
- opłata turystyczna, która miałaby dostarczyć miastu dodatkowych dochodów;
- przejrzyste konkursy na stanowiska w magistracie i spółkach miejskich.
Jan Hoffman — kandydat obywatelski
Jest radcą prawnym, przez wiele lat był radnym dzielnicowym, obecnie przewodniczący Dzielnicy I Stare Miasto. Jeden z liderów inicjatywy #ReferendumKRK, która doprowadziła do referendum w sprawie Miszalskiego. Bezpartyjny.
Program i pomysły:
- ograniczenie SCT początkowo do obszaru Plant, a następnie referendum nad docelowym kształtem strefy;
- zewnętrzny audyt finansów miasta;
- okres „zaciskania pasa” i ograniczenie części wydatków;
- powrót biletu 20-minutowego;
- metro traktuje jako projekt potrzebny w przyszłości, ale uważa, że jego realna budowa jest jeszcze odległa;
- zmiana zasad parkowania, m.in. zabieganie o możliwość rezerwowania części miejsc dla mieszkańców;
- harmonogram nowych parkingów;
- odpartyjnienie urzędu i spółek — nacisk na kompetencje;
- rozwój branży AI oraz współpracę biznesu z AGH i innymi uczelniami.
Czytaj także: Kraków chce reformować dzielnice. To może być początek dużych zmian
Michał Klimek — Konfederacja Korony Polskiej
Przedsiębiorca z branży florystycznej, od lat działa politycznie; wcześniej UPR, obecnie środowisko Konfederacji Korony Polskiej Grzegorza Brauna. Bez doświadczenia w kierowaniu samorządem.
Program i pomysły:
- likwidacja SCT lub ograniczenie jej praktycznie tylko do Rynku;
- sprzeciw wobec budowy metra na obecnym etapie — uważa, że zadłużonego Krakowa na nie nie stać;
- ograniczenie liczby urzędników i kosztów administracji;
- wyższe wynagrodzenia dla mniejszej liczby pozostałych urzędników;
- obniżanie lokalnych obciążeń dla małych i średnich przedsiębiorców;
- obniżenie kosztów komunikacji miejskiej;
- bardziej pro-samochodowa polityka i więcej miejsc parkingowych;
- większe wykorzystanie sektora prywatnego przy realizacji miejskich usług.
Aleksandra Owca — Razem
Radca prawny, od 2024 r. była radną Krakowa. Do rady weszła z list Krakowa dla Mieszkańców, później opuściła klub. Obecnie jedna ze współprzewodniczących Partii Razem.
Program i pomysły:
- budowa nowych miejskich osiedli mieszkaniowych razem ze szkołami, usługami i zielenią;
- miejskie akademiki;
- zagospodarowanie pustostanów;
- Krakowskie Centrum Bezpiecznego Najmu;
- mocniejsza polityka wobec mieszkań kupowanych inwestycyjnie i spekulacyjnie;
- wsparcie dla osób tracących pracę i młodych wchodzących na rynek;
- miasto jako lepszy i bardziej przejrzysty pracodawca, m.in. procedury antymobbingowe;
- jeden bilet mieszkańca na pociąg, tramwaj i autobus;
- tramwaje na Azory i Kliny;
- lepszy transport dla obrzeży Krakowa oraz infrastruktura rowerowa.
Monika Piątkowska — popierana przez KO i PSL
Przez lata pracowała w krakowskim magistracie, m.in. kierowała Wydziałem Strategii i Rozwoju Miasta. Później pracowała w administracji państwowej i biznesie; obecnie senatorka. Formalnie startuje z własnego komitetu „Ponad Podziałami”, politycznie ma poparcie KO i PSL.
Program i pomysły:
- zmniejszenie zadłużenia Krakowa o co najmniej 1 mld zł w trzy lata, m.in. przez restrukturyzację kredytów i obligacji;
- budowa metra;
- budowa linii tramwajowych na Azory, Kliny i Złocień;
- realizacja Tras Pychowickiej i Zwierzynieckiej;
- powrót biletu 20-minutowego, analiza obniżenia cen komunikacji oraz wprowadzenie taryfy zależnej od długości przejazdu;
- zmniejszenie SCT — w pierwszym etapie do obszaru drugiej obwodnicy, a potem konsultacje i ponowna analiza;
- mieszkania społeczne na wynajem, wykorzystanie pustostanów i kontynuacja „Mieszkania za remont”;
- projekt „Wspólny Dom” — współpraca miasta i inwestorów przy budowie mieszkań dla młodych;
- rozwój sektora nowych technologii i AI, współpraca uczelni z biznesem;
Sławomir Pietrzyk — Socjaldemokracja Polska
Przez ponad 20 lat był radnym Krakowa, przez wiele lat wiceprzewodniczącym Rady Miasta. Działa w środowisku senioralnym i spółdzielczym. Kandydat Socjaldemokracji Polskiej, politycznie bliski byłemu prezydentowi Jackowi Majchrowskiemu.
Program i pomysły:
- uporządkowanie finansów Krakowa;
- mocną politykę senioralną;
- kontynuację tych elementów modelu zarządzania Jacka Majchrowskiego, które ocenia pozytywnie;
- spokojniejszy, socjaldemokratyczny model zarządzania miastem, bez radykalnej wymiany administracji.
Nie przedstawił dotąd porównywalnego z Piątkowską, Bocheńczakiem czy Owcą katalogu szczegółowych inwestycji.
Kandydaci na prezydenta Krakowa – programy i pomysły
Kandydaci na prezydenta Krakowa nie dzielą lokalnej sceny politycznej na lewicę i prawicę. Osią podziału są inwestycje miejskie, rozwijanie usług publicznych, ograniczenie wydatków i zadłużenie, ruch samochodowy oraz rola miasta na rynku mieszkaniowym. Co ciekawe, to żaden z kandydatów nie podjął tematu grupowych zwolnień w krakowskich oddziałach licznych korporacji. Ciężko uwierzyć, że żaden z kandydatów nie ma nic do powiedzenia na tak ważny temat.
Autor: Mateusz Tomanek
